در نشست علمي آينده فن‏آوري‏هاي جديد و جايگاه مطلوب رسانه‏هاي جديد مطرح شد
  • قدرت رسانه اي قدرت فرهنگي توليد مي‏كند
    نشست علمي «آينده فن‏آوري‏هاي جديد و جايگاه مطلوب رسانه‏هاي جديد» با حضور حجت الاسلام والمسلمين دكتر سيد سعيدرضا عاملي، رييس دانشكده مطالعات جهان دانشگاه تهران، دراداره كل پژوهش هاي اسلامي رسانه برگزار شد.
    در ابتداي اين نشست دكتر محمدحسين ظريفيان، مديركل پژوهش هاي اسلامي رسانه، با بيان اين كه اين اداره كل آثار فاخر و ارزشمندي را در حوزه دين و رسانه توليد كرده است، ابراز داشت: در ساختار جديد براي بحث مهارت افزايي دانش آموختگان سطوح عالي حوزوي و بسط نگاه جديد به حوزه دين و رسانه برنامه ريزي شده است در اين راستا مديريت خانه دين و رسانه شكل گرفته است.
    وي اظهار داشت: پژوهشگران حوزه دين و رسانه دغدغه جدي در حوزه مسائل فضاي مجازي دارند و در رويكرد جديد اين مجموعه، موضوع فضاي مجازي هم در ساختار تصريح شده و هم در برنامه‏ها پيش بيني شده است و فصلنامه اي را تحت عنوان دين و فضاي مجازي در دست تهيه و انتشار داريم.
    دكتر ظريفيان با بيان اين كه نسبت ميان دين و فضاي مجاي بايد به خوبي فهم شود و نظرات دانشمندان اين دو حوزه بايد تبيين شود، گفت: ما در اين مسأله دچار گسست انتقال مفهومي هستيم ميان انديشمندان حوزه فضاي مجازي و كنشگران اجتماعي فاصله معناداري مشاهده مي‏شود.
    در ادامه حجت الاسلام والمسلمين دكتر سيد سعيدرضا عاملي، عضو شوراي عالي فضاي مجازي و استاد ارتباطات دانشگاه تهران ادامه بيانات دكتر با بيان اين كه بحث من در رابطه آينده فناوري هاي جديد و جايگاه مطلوب رسانه‏اي جديد و مؤثر است، گفت: فناوري‏ها ما را به دنبال خود مي‏كشانند و به انقياد فناوري در آمده ايم و اين بحث از بحث هاي لازم و ضروري پيرامون فضاي مجازي و فناوري هاي رسانه اي جديد است.
    رييس دانشكده مطالعات جهان دانشگاه تهران با بيان اين كه ماركسيست‏ها قائل به بت وارگي فناوري هستند و ماركس معتقد است كه ابزارتوليد و فناوري عامل اصلي تحولات اجتماعي است، افزود: اين نقص ماركس است كه انسان را براي نو آوري و بازسازي ناديده مي‏گيرد و تعبيري كه ما در مهندسي بافت داريم كه خداوند فطرت و جسم انسان را تابع مهندسي بافت خلق كرده است و انسان وقتي از فطرت خود دور مي‏شود ميل به بازگشت دارد را ناديده گرفته است.
    وي افزود: ماركس آن توانايي فكري را نداشت كه به توانايي انسان توجه كند و بيشتر توجهش به نظام سلطه بود و مكتب فرانكفورت هم كه حرف اصلي آنها اين بود كه فرهنگ، صنعت پيدا كرده است و انسان كه دريافت كننده فرهنگ است هيچ كاره است و هيچ تأثير گذاري ندارد.
    چالش اصلي ما در رسانه هاي جديد تنوع در انتخاب است
    حجت الاسلام عاملي با بيان اين كه مسأله اصلي ما چالش هاي فناوري هاي جديد و ارتباطات جديد است، افزود: چالش ما اين است كه ما با تنوعي از بزار و محتوا و شخصي شدن رسانه مواجه شده ايم و بنيان مسائل و چالش هاي ما تنوع قدرت انتخاب است.
    تنوع در انتخاب به نسبيت گرايي منجر مي‏شود
    دكتر عاملي با بيان اين كه امروز ما به حجم عظيمي از داده‏ها وصل شده ايم و اين به نسبيت گرايي منجر مي‏شود، خاطرنشان كرد: امروز تنوع انتخاب، تكنولوژي و ابزار پيدا كرده است و اگر ما در فضاي اجتماعي با خستگي اجتماعي مواجه شويم نمي توانيم وارد حوزه فركانس نسل جديد شويم.
    عضو شوراي عالي فضاي مجازي افزود: امروز رقابت و تقابل فرهنگ ما با ليبراليزم جديد يك چالش است و توسعه ارتباطات در عصر جديد يك چالش بزرگ تلقي مي‏شود.
    وي با اشاره به تغيير در حوزه فناوري ارتباطي و رسانه اي و رابطه فشار و كشش بين فرهنگ مبدأ و فرهنگ در فضاي مجازي ابراز داشت: وجود ترجيحات انسان را تغيير مي‏دهد و ما در بستر فناوري هاي جديد يك بستر ترجيحي پيدا كرده ايم و دو فضايي شدن فرهنگ صورت گرفته است و افراد قدرت انتخاب يكي از دو فضاي فرهنگي را دارند.
    فضاي مجازي زندگي را دو سطحي كرده است
    رييس دانشكده مطالعات جهان دانشگاه تهران با بيان اين كه فضاي مجازي قابل مقايسه با ويدئو و تلويزيون نيست، گفت: فضاي مجازي تمام زندگي را تحت تأثير قرار مي‏دهد و زندگي را دو سطحي كرده است و چه بسا در بسياري از كشورها سطح زندگي در فضاي مجازي گسترده تر از سطح زندگي در فضاي حقيقي است و امروز روزانه 260 ميليارد ايميل در جهان مبادله مي‏شود و اينترنت تبديل به اقتصاد پنجم جهان شده است و تعداد كاربران اينترنت از 3 ميليارد و 700 ميليون گذشته است و اين يك تغيير فرهنگي بزرگ محسوب مي‏شود.
    قدرت رسانه اي قدرت فرهنگي توليد مي‏كند
    وي افزود: اين عرصه به قدري تغيير كرده است كه قدرت و بي قدرتي رسانه اي رابطه مستقيم با قدرت و بي قدرتي فرهنگي دارد و به عبارتي قدرت رسانه اي قدرت فرهنگي توليد مي‏كند و بي قدرتي رسانه اي بي قدرتي فرهنگي ايجاد مي‏كند.
    استاد ارتباطات دانشگاه تهران با بيان اين كه آينده پژوهي را مي‏توان به  سه حوزه تقسيم كرد، گفت: اول كساني كه از آينده ممكن صحبت مي‏كنند و دوم كساني كه از آيند محتمل بحث مي‏كنند و سوم هم كساني كه از آينده مطلوب و يا هنجاري بحث مي‏كنند كه هر كدام روش خاص خود را دارد.
    وي ابراز داشت: الان به دليل سرعت تغييرات فناوري آينده شناسي ممكن و محتمل با مشكل مواجه شده است و به همين خاطر آينده شناسان آينده مطلوب خود را ترسيم مي‏كنند و با مهندسي معكوس عمل كرد خود را براي رسيدن به آن تنظيم مي‏كنند.
    ساخت تمدن نوين اسلامي آينده مطلوب جمهوري اسلامي است
    حجت الاسلام دكتر عاملي با بيان اين كه ما كه نگاه الهي به مديريت اجتماعي داريم بايد بتوانيم الگوي مطلوب خود را براي آينده ترسيم كنيم، اظهار داشت: رهبر معظم انقلاب كه فرمودند ما به دنبال ساخت تمدن نوين اسلامي هستيم در راستاي آينده مطلوب است ولي ما هنوز الگوي عملي براي اين رسيدن به اين آينده نداريم.
    وي اظهار داشت: منظور ما از ارتباطات جديد ناظر بر ديجيتال بودن در برابر آنالوگ بودن است و همچنين ساختاري كه رسانه جديد به وجود آورده است بسيار اهميت دارد و باعث مي‏شود كه همه به هم وصل شوند و خصلت هاي تعاملي بودن و مشاركتي بودن ساختار جديد رسانه اي را به وجود مي‏آورد.
    رييس مركز پژوهش سياست هاي فضاي مجازي با بيان اين كه اينترنت يك فضاي متكثر و لايه اي است، گفت: ما ميتوانيم اطلاعات و ارتباطات خود را در يك لايه اي قرار دهيم كه هيچ كس نمي تواند به آن وارد شود؛ خصلت سوم اينترنت يكپارچه بودن آن است.
    رسانه با قيد جديد مبتني بر ايدئولوژي ليبرال است
    دكتر عاملي با اشاره به نكته ديگري راجع به قيد جديد  در رابطه با رسانه خاطرنشان كرد: جديد يك بار ايدئولوژيك دارد و مبتني بر ارزش هاي ليبرال توليد شده است و كساني كه فكر مي‏كنند اگر شبكه اجتماعي را از هلند به تهران بياورند در خدمت ما خواهد بود اشتباه فكر مي‏كنند و كساني كه فكر مي‏كنند اگر سرور تلگرام را از روسيه به ايران بياورند مشكل حل مي‏شود اشتباه فكر مي‏كنند زيرا اين فضا براي وصل شدن همه به هم طراحي شده است ولي ما نمي خوهيم همه به هم وصل شوند.
    رييس دانشكده مطالعات جهان دانشگاه تهران تصريح كرد: به قول لستر اين فضا بار ايدئولوژيك دارد و جديد در بر دارنده معاني ليبرال است و رسانه هاي اينترنتي با شاخصه هاي ديجيتال بودن، تعاملي بودن، هايپر لينك بودن، شبكه اي بودن، واقعيت مجازي بودن و غير مركزي بودن طراحي شده اند و طراحي اين محيط به گونه اي است ك امكان دسترسي به صورت مساوي به همگان را مي‏دهد.
    وي با بيان اين كه توليد و توزيع و مصرف محتوا در فضاي مجازي ديگر قابل كنترل نيست و با فضاي حقيقي متفاوت است، گفت: رسانه جديد مشاركتي، شبكه اي و تعاملي است و محتوا بازخورد پيدا كرده است و از يك رسانه مخاطب محور به رسانه كاربر محور تبديل شده است.
    پنج تغيير رسانه‏اي
    حجت الاسلام عاملي با بيان اين كه ما با پنج تغيير مهم رسانه اي مواجه هستيم، ابراز داشت: اولين تغيير اتصال رسانه به همه چيزها است كه در اين تغيير، تمام وسايل به مردم، اطلاعات، اشياء و روندها وصل مي‏شوند و از اين تعبير به نظام فراگير اينترنتي مي‏كنند كه رسانه دامنه گسترده اي را در بر مي‏گيرد.
    وي با بيان اين كه زمان در فضاي مجازي تغيير كرده است، گفت: زمان در تئوري انيشتين محصول فاصله، حركت و سرعت است ولي وقتي فاصله را برداريم ديگر حركت و سرعت بي معني مي‏شود و ما با مفهوم «زمانِ هم زمان» مواجه مي‏شويم و اين نظام بهره وري و توليد جديد را تغيير مي‏دهد و بر مفهوم كار هم تأثير مي‏گذارد.
    استاد ارتباطات دانشگاه تهران با اشاره به مفهوم «رسانه فراگير همه چيزها و همه جا حاضر» خاطر نشان كرد: فضاي مجازي برخي از قابليت هاي متافيزيك را به صورت مادي به وجود اورده است اين وجود همه جا حاضر كه ما در مورد خداوند استفاده مي‏كنيم را اينترنت تونسته تا حدودي در سطح بسيار پايين تر به وجود آورد.
    الگوريتمي شدن رسانه‏ها تغييري مهم در رسانه
    وي اظهار داشت: تغيير دوم كه بسيار مهم است الگوريتمي شدن رسانه هاي داده مبنا است؛ الگوريتم يك سيستم است كه به معني تعيين قطعي دادن به مسير است و رسانه الگوريتمي رسانه اي است كه اهميتش به بزرگ شدن عرصه داده هاي رسانه اي است.
    رييس دانشكده مطالعات جهان دانشگاه تهران افزود: پشت سواد رسانه اي سواد الگوريتمي است و الگوريتم است كه تعيين مي‏كند كه براي طراحي چه تعداد رنگ داشته باشيم و رسانه الگوريتمي مسير هوشمند سازي هدفمند بين رسانه و كاربر را تعيين مي‏كند و درجه اهميت خبر را براي مخاطب تعيين مي‏كند.
    وي تصريح كرد: ما بايد مفهوم الگوريتم را بفهميم و اگر ما آرزو داريم كه در كشور عدالت اجتماعي به وجود بيايد و رشوه از نظام اداري حذف شود فقط بر مبناي استفاده از الگوريتم در سيستم اداري ممكن مي‏شود.
    تركيب ابزارهاي جديد با بدن انسان در آينده نزديك
    استاد دانشگاه تهران تغيير سوم رسانه جديد را ظهور لنزهاي داده اي هوشمند و رسانه اي متصل به چشم دانست و گفت: امروز ابزارهاي جديد با بدن انسان در حال تركيب شدن است و اين روند به تدريج تأثير بيشتر فضاي مجازي در انسان را به دنبال خواهد داشت.
    وي افزود: تغيير چهارم شخصي شدن محتواي اينترنتي و رسانه اي است و با استفاده از اين تغيير آگهي تبليغاتي را بر اساس نوع زندگي ما براي ما ارئه مي‏كنند و رسانه‏ها علايق كاربر را مدنظر قرار مي‏دهد.
    حجت الاسلام عاملي با بيان اين كه رسانه انتخابي و شخصي شده باعث توسعه قدرت انتخاب مي‏شود، افزود: منطق رسانه اينترنتي آينده متفاوت با رسانه اينترنتي امروز است و مكان محتوا از بين مي‏رود و داده نوشتاري در حال كمرنگ شدن است و اكثر اطلاعات بر مبناي صدا و تصوير است.
    انسان آينده در فضاي مجازي غوطه ور خواهد شد
    وي با بيان اينكه پنجمين تغيير، ايجاد رسانه غوطه¬ور اجتماعي و رسانه واقعيت اجتماعي است، گفت كه در آينده رسانه افراد را غوطه ور در خود مي‏كند و فرد ديگر حتي فضاي حقيقي را هم با عينك فضاي مجازي مي‏بيند.
    رييس دانشكده مطالعات جهان دانشگاه تهران با اشاره به رسانه مطلوب جمهوري اسلامي ايران خاطرنشان كرد: اين رسانه بايد در جهت تقويت تمدن نوين اسلامي ايراني باشد و منجر به تقويت معرفت و ايمان الهي، تقويت كننده ارزش هاي اخلاقي و اخوت اسلامي در جامعه، تقويت كننده حس عضويت ملي باشد، تأمين كننده حقوق شهروندي و عدالت اجتماعي باشد و به نظر من بايد بيشترين تلاش خود را در حوزه داخلي به كار ببريم و حوزه بين الملل را كنار بگذاريم.
    وي با اشاره به چشم انداز جمهوري اسلامي ايران در حوزه فضاي مجازي و اين كه چه مسيري را بايد طي بكنيم، گفت: ما بايد بر اساس مهندسي معكوس بر محور تمدن نوين اسلامي ايراني، رسانه نوين جهاني جمهوري اسلامي ايران را پايه ريزي كنيم.
    شوراي عالي فضاي مجازي نياز به نقشه جامع دارد
    حجت الاسلام عاملي با بيان اين كه شوراي عالي فضاي مجازي نياز به نقشه جامع دارد، گفت: ما اگر به صورت نقطه اي بخواهيم عمل كنيم و مثلا فقط بازي‏ها را هدف قرار دهيم به نتيجه نخواهيم رسيد.
    وي با بيان اين كه فضاي مجازي جاي بچه قدرت نيست و نياز به ابر قدرت دارد، خاطرنشان كرد: ما پورتال هاي بزرگ مي‏خواهيم و حوزه علميه بايد تمام ظرفيت خود را روي يك پورتال بگذارد و بتواند تمام عناصر مورد نياز يك خانواده را در آن پورتال برآورده كند تا بتواند مخاطب عام را جذب كند و به او محتواي ديني را ارائه كند.

    اخبار